Inhoudsopgave
Meer dan 4 miljoen Nederlanders hebben hoge bloeddruk (hypertensie). Bij milde tot matige hypertensie zijn leefstijlinterventies soms even effectief als bloeddrukverlagende medicijnen. Bij ernstige hypertensie zijn ze een waardevolle aanvulling. Dit is wat echt werkt.
Wat is hoge bloeddruk?
Een bloeddruk boven 140/90 mmHg geldt als hypertensie (graad 1). Boven 160/100 mmHg is graad 2, waarbij medicatie bijna altijd geïndiceerd is. Bloeddruk varieert gedurende de dag — één meting is nooit voldoende voor diagnose. Thuis meten (ochtend en avond, meerdere dagen) geeft een betrouwbaarder beeld dan in de spreekkamer.
Zout verminderen: krachtigste interventie
Natriumbeperking tot minder dan 2,3 gram per dag (circa 6 gram keukenzout) verlaagt de systolische bloeddruk bij hypertensieve mensen gemiddeld 5-6 mmHg. Bewerkte voedingsproducten zijn de grootste bron van zout (80%): brood, vleeswaren, kaas, soepen en sauzen. Zelf koken met verse ingrediënten is de directste weg naar minder zout.
Het DASH-dieet
DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension) verlaagt de systolische bloeddruk bij mensen met hypertensie met 8-14 mmHg — vergelijkbaar met één bloeddrukpil. Het dieet is rijk aan groenten, fruit, volle granen, magere zuivel, noten en peulvruchten, en arm aan zout, rood vlees en toegevoegde suikers.
Andere bewezen interventies
- Bewegen: 150 min/week matige cardio verlaagt bloeddruk met 4-9 mmHg
- Alcohol beperken: meer dan 2 glazen per dag verhoogt bloeddruk significant
- Stoppen met roken: elke sigaret verhoogt bloeddruk acuut 30 minuten
- Gewichtsverlies: per kg gewichtsverlies daalt systolische druk ~1 mmHg
- Stressreductie: meditatie en yoga: bescheiden maar aantoonbaar effect (3-5 mmHg)
Bronnen
- Appel LJ et al. A Clinical Trial of the Effects of Dietary Patterns on Blood Pressure. NEJM, 1997.
- Whelton PK et al. 2017 ACC/AHA Hypertension Guidelines. JACC, 2018.
Dit artikel is uitsluitend bedoeld voor informatieve doeleinden en vervangt geen medisch advies. Raadpleeg je huisarts voor persoonlijk advies.